A AGP (Accelerated Graphics Port) - interfejs systemowy o dużej przepustowości danych; umożliwia bezpośrednią transmisję danych między pamięcią RAM i kartą graficzną oraz dostęp procesora do pamięci karty.
ATA (Advanced Technology Attachments)- interfejs systemowy PC przeznaczony do komunikacji z dyskami stałymi. Standard ATA jest ciągle rozwijany w kierunku zwiększania szybkości transmisji. Początkowo stosowano oznaczenia ATA-1, -2 itd., obecnie używa się określeń związanych z zegarem taktującym interfejs: ATA/33, ATA/66, ATA/100, ATA/133.
ATAPI - standard utworzony specjalnie z myślą o urządzeniach pamięci masowej innych niż dyski twarde, ale podłączanych do zwykłych portów ATA/IDE. Urządzeniami korzystającymi z interfejsu ATAPI są m.in. napędy CD-ROM, DYD-ROM czy niektóre strea-mery oraz np. napęd dyskietek ZIP.
B BIOS (Basic Input/Output System) - zapisany w pamięci stałej, unikalny dla każdego typu komputera (płyty głównej) zestaw podstawowych procedur, pośredniczących pomiędzy systemem operacyjnym a sprzętem.Programy wchodzące w skład BIOS-u wprowadzane są automatycznie do pamięci po włączeniu komputera do sieci elektrycznej.
Bluetooth - technologia radiowa o małej mocy sygnału, stosowana do bezprzewodowych połączeń pomiędzy komputerem i urządzeniami peryferyjnymi oraz w urządzeniach mobilnych, takich jak palmtopy i telefony komórkowe.
bps (bits per second) - bity na sekundę, podstawowa jednostka miary prędkości transmisji danych.
C Cache - szybka pamięć podręczna, w której zapisywane są kopie często używanych danych zawartych w znacznie wolniejszej pamięci, np. RAM, w celu przyspieszenia dostępu do nich.
CD-Recorder - urządzenie służące do nagrywania płyt CD-R, potocznie zwane nagrywarką.
CompactFlash - karta wykorzystująca pamięć typu Flash i zapisująca dane w oparciu o znaną z dysków twardych architekturę ATA. Dzięki małym rozmiarom (36,4x42,8 mm) oraz pojemności sięgającej 192 MB jest jednym z najpopularniejszych nośników danych w aparatach cyfrowych.
Cyfrowy sygnał - sygnał nieciągły; napięcia oznaczające stany "włączony" bądź "wyłączony", co odpowiada wartościom O lub l, czyli pojedynczemu T bitowi.
Częstotliwość próbkowania - wartość określająca, jak często mierzona jest wielkość sygnału analogowego przy przekształceniu go w postać cyfrową. Im wartość ta jest większa, tym bardziej dźwięk cyfrowy jest zbliżony do swojego analogowego pierwowzoru.
Czytnik - to specjalizowane urządzenie służące do odczytu informacji zapisanej na specjalnych nośnikach, zwykle w sposób niedostępny do bezpośredniego odczytu przez zmysły człowieka. Współcześnie szczególnie rozpowszechnione są czytniki kart magnetycznych i kart mikroprocesorowych. Oddzielną grupę stanowią czytniki informacji biome-trycznej przeznaczonej do autentykacji, w tym czytniki linii papilarnej i wzoru siatkówki oka.
D DirectSound 3D - składnik pakietu DirectX, zapewniający zgodność kart muzycznych z oprogramowaniem użytkownika.
DirectX - programowe rozszerzenie Windows, stanowiące pomost pomiędzy intensywnie korzystającymi z grafiki (i nie tylko) aplikacjami a systemem operacyjnym.
DLP (Digital Light Processing) - system mikroskopijnych lusterek, służących do przekształcania jednorodnego strumienia światła w cyfrowo generowany obraz. Stosowany najczęściej w projektorach.
DMA (Direct Memory Access) - bezpośredni dostęp do pamięci. Tryb przesyłania danych pomiędzy systemową pamięcią RAM stadion a urządzeniami peryferyjnymi, np. dyski czy karty, w który dane przesyłane są bez angażowania procesora.
Docking station - stacja dekująca pozwalająca na podłączenie note-booka i pracę z nim, jak z komputerem stacjonarnym. Zawiera interfejsy i złącza rozszerzeń, czasami też napęd CD-ROM.
Dolby Digital - popularny system kodowania dźwięku na nośnikach optycznych oraz w kinach. Wykorzystuje pięć pełnozakresowych kanałów i kanał efektów niskotonowych przenoszący najniższe częstotliwości (do 120Hz).
Download - pobieranie danych z zewnętrznego źródła (np. z sieci rozległej, Intemetu itp.).
DRAM (Dynamie Rondom Access Memory) - dynamiczna pamięć RAM, zrealizowana jako matryca tranzystorów polowych, w których ładunek elektryczny bramki stanowi o logicznej zawartości poszczególnych komórek.
Driver (sterownik) - program umożliwiający sterowanie danym urządzeniem i zapewniający poprawne jego działanie w systemie operacyjnym
DVD (Digital Yersatiie Disc) - cyfrowy nośnik danych wykorzystywany do przenoszenia danych komputerowych lub cyfrowej jakości filmów wideo.
Dysk(Disk) - urządzenie do przechowywania informacji (patrz też: stacja dysków) lub nośnik zapisu. Ma dużą pojemność i jest zdolne do przechowywania informacji przez długi czas. Stosowane są dyski elastyczne (wymienne) oraz dyski stałe (twarde) montowane na stałe bez wymiennych talerzy.
Dysk elastyczny (Floppy disk) - nośnik informacji w postaci elastycznego krążka pokrytego substancją magnetyczną (np. popularna dyskietka). Współcześnie istnieje kilka systemów, w których stosuje się dyski elastyczne o różnej średnicy oraz różną gęstość zapisu. Najczęściej stosuje się obecnie dyskietki o średnicy 3,5 cala. i pojemności 1,44 MB. Istnieją jednak inne systemy umożliwiające zapis dużo większej ilości informacji (np.Z!P100MBi250MB).
Dysk twardy (Fixed disk) - urządzenie do przechowywania informacji o dużej pojemności. W hermetycznie zamkniętej obudowie znajdują się krążki metalowe pokryte substancją magnetyczną. Na jednej osi może być umieszczonych kilka krążków dyskowych. Informacje zapisane są na dysku z podziałem na cylindry, ścieżki i sektory.
E Energy Star - program oszczędności energii ogłoszony przez amerykańską agencję ochrony środowiska EPA.
Equalizer - urządzenie, które potrafi podbijać lub wygaszać wybrane częstotliwości dźwięku.
F FAT (File Allocation Tobie) - tabela alokacji (rozmieszczenia) plików, od której wziął swoją nazwę system plikowy FAT, używany m.in. przez system DOS.
FireWire - interfejs szeregowy o dużej szybkości transmisji, zdefiniowany w specyfikacji IEEE-1394, stosowany w kamerach cyfrowych i napędach dysków.
Flash ROM - reprogramowalna pamięć stała, używana zwykle do przechowywania wewnętrznego oprogramowania (firmware, BIOS), np. modemu, odpowiedzialnego w dużej mierze za jego możliwości. Zastosowanie Flash ROM umożliwia łatwą aktualizację firmware przez np. załadowanie nowej wersji z dyskietki czy sieci.
Floppy disk - patrz dysk elastyczny.
G Brak definicji terminów.
H HDD (HardDisc Drive) - dysk twardy; urządzenie należące do kategorii pamięci masowych. Dane zapisywane są na nośnikach magnetycznych (tzw. talerzach dysku pokrytych odpowiednią warstwą ferromagnetyczną).
I IDE (Integrated Drive Electronics) - standardowe złącze twardego dysku, wprowadzone w komputerach IBM PC/AT, stąd zwane także AT-Bus lub ATA.
IrDA (Infrared Data Association) - Standard przekazów w podczerwieni z zakresu falo długości 700-1500 nm., o olbrzymiej szerokości pasma - 200 Tllz. Możliwa praca ze skupioną wiązką promieniowania w połączeniach dwupunk-towych (kilka km) lub z rozproszeniem bezpośrednim (sieci LAN) w pomieszczeniach zamkniętych.
IRF (IRF, Infra Red Frequency) - technologia przekazu dla fal podczerwieni z przeznaczeniem dla komunikacji bezprzewodowej w sieci WLAN. W technologii podczerwieni IRF wykorzystuje się urządzenia optoelektroniczne działające na fali o długości od 780 do 950 nm. Wyróżnia się dwie metody emisji sygnałów i IR w pomieszczeniach zamkniętych: izotropową (dyfuzyjna), dającą równomierny rozkład pola we wszystkich kierunkach, oraz. bezpośrednią, w której strumień jest ukierunkowany (wieża nadawczo -odbiorcza, koncentrator). W sieci WLAN osiąga się szybkości do 622 Mb/s (trwają pierwsze próby l GB/s).
J Brak definicji terminów.
K Brak definicji terminów.
L LCD (Liquid Crystal Display) - wyświetlacz ciekłokrystaliczny. Obraz na ekranie ciekłokrystalicznym zaczyna się pojawiać wtedy, gdy różne obszary ekranu zostają odpowiednio pobudzone elektrycznie.
Li-Ion - akumulatorki litowo-jonowe pozbawione efektu pamięciowego, o dużym prądzie ładowania i dużej pojemności.
Ł Łącze podczerwieni - wiązka kanałów transmisyjnych z zakresu podczerwieni z kierunkową emisją w otwartej przestrzeni lub izotropowo w pomieszczeniach zamkniętych (budynkach). Stanowi alternatywę dla mikrofalowych lączy radiowych, z wykorzystaniem promieniowania elektromagnetycznego o długości fali 700-1500 nm., czyli fal z zakresu podczerwieni - praktycznie bez ograniczenia maks. przepływności transmisji. Wysoka tłumienność jednostkowa, wynosząca od l do 10 dB/km, umożliwia standardowo transmisje szerokopasmowe (155 Mb/s, 622 Mb/s, l GB/s) w zasięgu najdalej do kilku km wiąże się ze zmniejszeniem szybkości przekazów od 2 do 155 Mb/s.
M Memory Stick- karta pamięci typu flash opracowana i promowana przez firmę Sony, o rozmiarze ok. 1x5 cm.
Modem (Modem) - modem skrót od modulator/demodulator; jest to urządzenie umożliwiające wymianę informacji za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnych, najczęściej telefonicznych. Za pomocą modemów mogą być połączone dwa komputery, komputer do sieci komputerowej, dwie lub więcej sieci komputerowych. Ze względu na konstrukcję i sposób montowania do komputera rozróżnić można modemy wewnętrzne i zewnętrzne. Zadaniem modemów jest zamiana sygnału cyfrowego na analogowy, (czyli modulacja) w taki sposób, aby modem odbierający sygnał analogowy na drugim końcu linii telefonicznej mógł go z powrotem zamienić na taki sam sygnał cyfrowy (demodulacja), jaki był wysłany na początku. Sygnał cyfrowy przesyłany jest między komputerem a modemem, natomiast poprzez sieć telefoniczną przesyłany jest jedynie sygnał analogowy, stąd potrzeba dokonywania takiej zamiany.
MTBF (Mean Time Beetwen Failure) - średni czas między awariami. Określany matematycznie przez producenta w godzinach czas bezawaryjnej pracy urządzenia.
MMC (MultiMediaCard) - najmniejsza z kart pamięci typu flash. Wykorzystywana jako nośnik danych w palmtopach firmy Palm, telefonach komórkowych oraz kamerach cyfrowych. Jej rozwinięciem jest nieco grubsza, ale zachowująca pozostałe parametry, karta SD (Secure Digital).
Multiport (Multiport interface) - rodzaj interfejsu MIDI, umożliwiający wykorzystanie więcej niż jednego portu, z których każdy jest w stanie zapewnić pracę 16 kanałów MIDI.
N NiMH - akumulatory niklowo-manganowo-wodorkowe.
O OSD (On Screen Display) - wyświetlane na ekranie menu umożliwiające sterowanie wszystkimi funkcjami monitora.
P Pamięć operacyjna (RAM, intemal storage) - podstawowa pamięć komputera, która służy do przechowywania systemu operacyjnego oraz programów i danych podczas wykonywania obliczeń. Informacja przechowywana jest w elementach półprzewodnikowych tylko podczas zasilania komputera. Po wyłączeniu zasilania informacja znika. Skrót RAM pochodzi od Random Access Memory, co oznacza pamięć o dostępie swobodnym. Pojęciem dostęp swobodny określa się sytuację, w której czas dostępu do informacji jest niezależny od jej położenia w obrębie pamięci. Zależnie od sposobu zapisu i podtrzymywania informacji rozróżnia się pamięć RAM dynamiczną (DRAM) i statyczną (SRAM).
Pamięć podręczna (Cashe memory) - obszar szybkiej pamięci przeznaczony do przechowywania (często używanych) danych, która pozwala na przyspieszenie współpracy z procesorem lub dyskiem twardym.
Pamięć ROM (Read-OnIy Memory) - pamięć, do której informacja zostaje zapisana podczas procesu produkcji i jest przechowywana jest na stałe nie ulegając zniszczeniu, ani zmianie. Pojemność tej pamięci jest zwykle niewielka. Najczęściej przechowuje programy związane z systemem operacyjnym, które są niezbędne do podjęcia pracy bezpośrednio po włączeniu zasilania. Dużą pojemność można uzyskać stosując zewnętrzną pamięć typu CD ROM. Patrz też: Pamięć tylko do odczytu.
PC Card - karta (dawniej PCMCIA) rozszerzająca możliwości note-booka. Może zawierać np. faksmodem, interfejs sieciowy, twardy dysk, sterownik CD-ROM.
PCMCIA - patrz PC Card.
Piksel - najmniejszy element obrazu, który może być wyświetlany na ekranie monitora. Im mniejszy rozmiar piksela, tym większa może być rozdzielczość monitora.
Plug and play - "włącz i działaj", tym hasłem określa się urządzenia niewymagające od użytkownika żmudnej procedury instalacyjnej.
ppi (pixelper inch) - piksele na cal; miara rozdzielczości skanowania lub monitora. Określa liczbę punktów, z których zbudowany jest obraz rastrowy na długości l cala.
Port (Port) - układ służący do podłączenia urządzeń zewnętrznych do płyty komputera. Czasami są używane określenia wejście lub wyjście, co może jednak prowadzić do niejednoznaczności.
Port równoległy (Parallel port) - droga wprowadzania i wyprowadzania informacji, którą można przesyłać jednocześnie większą grupę bitów, np. cały bajt danych. Bez obawy o wystąpienie przekłamania informacje można przesyłać tym sposobem tylko na małe odległości. Połączenie stosuje się do urządzeń bezpośrednio współpracujących z komputerem.
Port szeregowy (Serial port) - droga wprowadzania i wyprowadzania informacji, którą dane przesyłane są bit po bicie. Do kontroli poprawności stosuje się różne metody np. kontrolę bitu parzystości. Korzystając z przetwornika modulacji (modemu) informacje można przesyłać na znaczne odległości.
PS/2 - określenie, stosowanego głównie w płytach o konstrukcji ATX, rozwiązania interfejsu myszy i klawiatury, pochodzącego z konstrukcji komputerów IBM PS/2.
Q Brak definicji terminów.
R RAMDAC (Rondom Access Memory Digital-to-Analog Converter) -układ zamieniający cyfrowy obraz z pamięci komputera na impulsy prądu w kablu łączącym kartę graficzną z monitorem.
Rozdzielczość (Resolution) - termin powszechnie używany dla określenia (w pikselach) rozmiarów obrazu wyświetlanego na monitorze. Rozmiary pikseli, wraz z rozmiarami i parametrami monitora, określają wielkość obrazka na ekranie.
RPM (Rotations Per Minutę) - prędkość obrotowa dysku: liczba obrotów na minutę.
S SCSI (Smali Computer System Interface) - szybki, ośmiobitowy interfejs równoległy, pozwalający podłączyć do komputera do siedmiu urządzeń (twardych dysków, czytników CD-ROM, skanerów itp.).
SDRAM (Synchronous DRAM) - pamięć dynamiczna wyposażona w interfejs synchroniczny, dzięki któremu wewnętrzne sygnały taktujące generowane są na podstawie zegara szyny pamięci, co pozwala na przyspieszenia transmisji danych.
SmartMedia (SSFDC) - karta pamięci typu flash o rozmiarach 45x37x0,76 mm i wadze 2 g.
System operacyjny (Operating system) - program (w sensie ogólnym, w realizacji - zbiór wielu programów) zarządzający zasobami (obiektami) fizycznymi i logicznymi systemu komputerowego, umożliwiający wykorzystanie tych zasobów przez użytkowników. Zależnie od zakresu działania i typu systemu operacyjnego, jego procedury i funkcje w różnym stopniu wspomagają użytkownika. Jedną z zasadniczych części systemu operacyjnego jest interfejs użytkownika - część systemu, która realizuje komunikację z użytkownikiem. Wyróżnia sic, systemy jednozadaniowe (jeden użytkownik, jeden program), wielozadaniowe (jeden użytkownik, kilka jednocześnie wykonywanych programów) i wielodostępne (kilku użytkowników, kilka programów).
T TFT (Thin Film Transistor) - kolorowy wyświetlacz ciekłokrystaliczny sterowany cienkowarstwowymi tranzystorami o aktywnej matrycy, pozwalający na uzyskanie obrazów o najwyższej jakości.
U USB (Umversal Serial Bus) - szybki interfejs szeregowy umożliwiający dołączanie wielu kolejnych urządzeń peryferyjnych (klawiatura, mysz, monitor, drukarka, skaner) w strukturę drzewiastą, za pomocą jednego złącza (dotychczas urządzenia te korzystały z wielu różnych złączy). Cechą szczególną USB jest fakt, że dołączone urządzenie jest gotowe do pracy bez potrzeby restartu systemu operacyjnego.
V VGA (Video Graphics Array) - standard sterownika graficznego opracowany przez IBM o rozdzielczości 640x480 punktów i 256 kolorach.
VRAM (Video RAM) - tzw. dwuportowa pamięć RAM, pozwalająca na jednoczesną komunikację z magistralą komputera i układem wyświetlającym.
W Wysoka rozdzielczość (High resolution) - tryb pracy umożliwiający dokładne przedstawianie obrazu na ekranie (sterowanie każdym punktem). Określenie może też, dotyczyć rodzaju ekranu (ekrany wysokiej rozdzielczości). Wysoka rozdzielczość jest pożądana przy korzystaniu ze większości pakietów graficznych i projektowych np. Auto-CAD.
Wyświetlacz (Display) - urządzenie przeznaczone do wyświetlenia informacji wychodzących z komputera.Wyświetlacz ciekłokrystaliczny (LCD, Liquid cristal display) - urządzenie zbudowane ze specjalnego materiału krystalicznego o małym poborze mocy, które wykorzystywane jest jako monitor ekranowy w komputerach przenośnych.
X XGA (eXtended Graphics Array) - rozszerzony standard sterownika graficznego, pozwalający na wyświetlenie obrazu w rozdzielczości 1024x768 punktów i 256 kolorach.
Y Brak definicji terminów.
Z Brak definicji terminów.
|